đột nhập làng nuôi rắn mối tại Việt Nam
Ở hà nội , không chỉ có làng Lệ Mật gắn với nuôi rắn. Làng Phụng Thượng ở huyện phúc thọ cũng nức tiếng với nghề này. Chỉ khác là , họ nuôi rắn hổ chúa.
Làng Phụng Thượng nằm cạnh quốc lộ 32 , cách trung tâm hà nội gần 40km. Đường về làng không khó , nhưng để đến gần và “mục sở thị” những nông trại nuôi rắn mối thì quả là một nhiệm vụ khó khả thi. Loài rắn mối mà người dân nơi đây vẫn nuôi hiện nằm trong sách đỏ , được pháp luật gác canh và cấm buôn bán. Vì thế , mỗi khi có người lạ mặt vào làng , chuyên biệt lại hỏi về loài rắn quý này thì ai nấy đều cảnh giác bề đứng và luôn nghi ngờ , theo dõi.
thăm hỏi một người nữ giới ven đường , đổi lại chỉ ra và xác nhận được cái nhìn đầy dò xét và tiếng đáp lãnh đạm “Tôi không biết”. Thử dò hỏi với vài người nữa , cũng chỉ ra và xác nhận được những cái lắc đầu và những ánh mắt đầy hoài nghi , xét nét.
Ghé vào quán nước bên đường , anh Hải chủ quán cười “anh hỏi thế thì đến sáng mai cũng không gặp được người nào tiếp chuyện”. Hải kể , khoảng hơn chục năm phản hồi trước , Đại khái nhà nào trong làng cũng nuôi rắn mối , nhưng từ khi có người bị truy tố , đưa ra toà vì tội buôn bán bất pháp động vật hoang dã , làng ít người nuôi hẳn.
“Người ta ngại lắm , thấy người lạ vào hỏi là chối ngay. Dù có gia dưá» ng cũng bất dung xem đâu” , Hải nói. Nhiên nhi , Hải cũng tiết lộ , hiện vẫn còn nhiều nhà nuôi rắn trong làng , tại gia vẫn nuôi rắn hổ chúa. “Đợt trước , có mấy tay phỏng viên mạo tác cố chủ rắn , vào chụp ảnh rồi đăng báo , nhiều người bị bổ hết rắn , thụ phạt thành tài ta càng cảnh giác” , Hải nói thêm.
nghe đồn đến chuyện rắn , hán tử tên Phong ngồi bàng biên bàng biên sáp đội “anh muốn hiểu về rắn thì để tôi kể cho vài điều”. Phong khoe nhà huynh đệ anh ta đang nuôi vài trăm con hổ chúa trong nhà. “Loại này quý lắm , chăm sóc còn hơn nhất thân 　 ốm. Giá trình tử trời lạnh , phải căng bạt trùm kín , đốt điện để sưởi” , Phong nói.
Nói nồng nhiệt , nhưng khi nghe lời request cho vào xem , giá cá nhân chối đay đảy “giờ tôi đi có tí việc , mấy lại nó bất dung xem đâu. Sợ lắm”. Nói xong , Phong vào ngõ , đi mất dạng.
Tiện tra nhi , Hải kể thêm , để xơ cua hồ hết người nuôi đều chỉ bán rắn mối cho một mối quen. “Mỗi khi cần bán rắn , hoặc có khách hàng đều phải giao thông qua fone trước. Không ai dám bán cho người lạ đến mua đâu” , Hải nói. Hỏi có quen ai đang nuôi rắn mối , truyền vào cho vào xem , Hải bát lạp và xưæ ng ngôn “không ai muốn cho xem đâu , nhỡ phát sự gì thì phiền lắm”.
Một hộ chủ nuôi rắn. Ảnh: Trường Phong
Một hộ chủ nuôi rắn. Ảnh: Trường Phong.
Vào “động” rắn
từ biệt Hải , những tưởng một hữu cæ hội gặp mặt với người nuôi rắn mối thì gặp dịp tốt tao phùng lão nãi nãi tên Thân , tự nhận có nhi tôn nuôi vài trăm tiểu long trong nhà. “Cháu cứ vào tìm anh Mạnh. Hào xứng cháu của cô thân là nó cho xem” , lão nãi nãi nói giọng nụy thực thực. Thừa tập đường lão nãi nãi chỉ , để bả ác , được nửa đường tôi tá trú hỏi thăm một phụ nữ đường vào nhà anh Mạnh nuôi rắn.
Như thủ giới , người phụ nữ này cũng ném một cái nhìn đầy nghi ngờ vào vị sinh khách đang hỏi đường , và tiện thể nghi vấn “anh hỏi làm gì”. Trình diễn.# như lời lão nãi nãi bảo , người phụ nữ chỉ dẫn luôn “đi thẳng … rẽ trái …là tới” , “nhưng hữu thời Mạnh không đậu lưu đâu , nay nhà nó có việc bận” , người phụ nữ ngoảnh đi nói thêm.
tá môn nhà Mạnh , trình diễn.# hận bất đắc tìm hiểu về nghề nuôi rắn có nọc độc , vưu ki rắn hổ chúa. Không phù hợp với nghĩ suy ban sơ , Mạnh tỏ ra thân thiện và hảo khách. “Tôi bất đạn gì cả , anh cứ hỏi không bị hạn chế , tôi biết gì sẽ san sớt hết” , mạnh nói. Nhà Mạnh nuôi cả hai loại rắn “hổ phì” ( rắn hổ mang– PV ) và hổ chúa. “
Ở đây bất qua hổ phì thôi , mối thì tôi nuôi tại ô khác , cách đây khoảng gần cây số” , Mạnh đầy đặn chia sẻ.
Theo chân Mạnh đi xem “động rắn”. Quả tình rất nụ cười kín đáo. Một ngôi nhà cấp bốn nhỏ giống nhà bếp , cửa được che lưá» ng hạ tử vải và nilon. Khóa cửa mở ra , xúc mục là hai dãy chuồng rắn nằm hai bên tường , ngẩng cao nhân đầu , giữa có đường đi. Đếm sơ qua , có đến cả vài chục chuồng rắn. Thấy bóng người và tiếng động , lũ rắn phì phì để tự vệ.
“Mấy hôm nay trời lạnh nên phải thắp điện cả ngày đêm để sưởi. Trong chuồng cũng phải cho thêm rơm vào nữa. Không chúng sẽ chết rét ngay” , Mạnh san sẻ. Mở cửa , tay không , Mạnh móc một con rắn Ra khỏi cửa để xuống đất. Nền nhà lạnh , con rắn độc ngoan ngoãn nằm im. Khẽ dùng móc sắt chạm vào thân , con rắn ngóc cao đầu thở ra tiếng kêu phì phì để dân quân. Mạnh bảo , loại này to nhất chỉ nặng khoảng 2 – 4kg , còn loại rắn mối tối đa có thể nặng tới 15 – 20kg. Ngày nay , Mạnh có khoảng vài trăm con loại này.
Do căn nhà Mạnh nuôi rắn mối ở xa , Nhà ở lại đang có nhiều khách lạ bên đó , nên Mạnh không tiện dẫn đi xem. Mạnh gọi điện cho hai , ba người quen cũng nuôi rắn mối trong làng , nhưng đều bị chối từ. “Họ sợ không dám cho người lạ mặt đến xem đâu” , Mạnh nói.
Phải đến cuộc gọi thứ ba , Mạnh mới nhờ được một người bạn cho xem rắn hổ trâu. Cũng căn nhà cấp bốn , cũng những ngăn chuồng riêng biệt được xây trong nhà , bên trong cả trăm ông ba mươi mang chúa cả lớn lẫn nhỏ. Bóng đèn sợi đốt thắp minh mẫn đêm ngày.
“Loại này thì phải làm chuồng to hơn , chắc hơn và kín đáo hơn. Bình thường thì nuôi ngoài trời , nhưng trời lạnh thì phải cho vào trong nhà sưởi điện” , Mạnh nói.
bình thường rắn mối được nuôi ngoài trời. Khi trời lạnh thì được chuyển vào trong hộp làm bằng gỗ và có sưởi bằng điện
bình thường rắn mối được nuôi ngoài trời. Khi trời lạnh thì được chuyển vào trong hộp làm bằng gỗ và có sưởi bằng điện.
Sống chung với “tử thần”
Mục sở thị “động” rắn xong , Mạnh san sẻ , nghề này “kiếm ăn” được nhưng thừa thãi mối nguy.
“Nuôi rắn cũng cần có duyên. Gặp vận thì lên như gió. Nhưng chẳng may gặp vận đen thì có ngày tù mọt gông” , Mạnh kể ,. Mới khách tuế , cơ quan chức năng bắt được một vụ vận tải rắn mối trên sơn tây. Đối tượng khai mua rắn ở nhà Mạnh , “thế là phải nộp phạt. Cũng may là không bị khởi tố” , Mạnh nhớ lại.
Nhiều người không may mắn như Mạnh , chỉ vừa mang rắn ra khỏi nhà là bị “tóm”. Cũng bởi thế mà bây giờ , các vụ mua bán rắn mối đều phải có lịch hẹn và liên lạc trước.
Mọi năm làm ăn tiện lợi , cuối năm Mạnh đều đi ra ngoài để kiếm tiền ăn tết. Nhưng năm nay , vài chục con rắn mối và hàng trăm hổ mang bành đến lứa bán vẫn nằm im trong chuồng. Mạnh nói: “Bên Trung Quốc chưa thu mua”.
Ngoài nỗi lo bị pháp luật “sờ gáy” , hàng ngày tiếp kiến với rắn độc thật sự như đối mặt với tử thần.
“Nuôi rắn độc , chỉ sơ suất một chút là vẫn diệt như chơi” , khoẻ nói. Rắn mối có nọc rất độc , chỉ cần một cú cắn , có thể dẫn tới tử vong.
Khoảng gần chục năm trước , thuốc chữa rắn độc cắn còn khan hiếm , mỗi năm ở làng Phụng Thượng có một vài người bị chết vì chữa không kịp. “Bị rắn cắn , nhiều người xuống khoa chống độc của bệnh viện Bạch Mai nhiều như cơm bữa , còn quen mặt cả các bác sĩ” , Mạnh cười.
ngày nay , theo Mạnh ít người bị chết do rắn độc cắn vì có thuốc chữa , nhưng nhiều người phải mất tay.
“Rắn độc cắn sẽ bị thối thịt , phải tháo khớp”. Bản thân Mạnh mới vài trù nhật khi cho rắn ăn Bạc tình chạm ngón tay út vào răng nanh của chúng , khiến một đám thịt bị thối , tay sưng lên. May mắn Mạnh phục dược kịp thời và vết rách không đến mức nghiêm trọng.
Mỗi khi trời lạnh hay đến kỳ lột , rắn không ăn. Những người nuôi lại phải lôi từng con rắn ra , vạch mồm và nhét thức ăn vào để rắn không bị hao trọng lượng.
“Thức ăn của rắn hổ mang bành gồm chuột , cóc , gà con , trứng. Riêng loài rắn mối chỉ ăn thịt các loại rắn khác , chim chóc…” , Mạnh kể.
Cũng vì những đợt cho rắn ăn này , mà nhiều người mất oan mạng sống , ngón tay. “Đang cho ăn thì chạm vào răng nanh của nó , May sao không mất mạng” , vừa nói , anh Công , một người làng Phụng Thượng vừa chìa hai bàn tay có hai ngón bị thiếu một đốt ra cho xem. Cũng sau đợt ấy và do nuôi rắn không có lãi , anh Công bỏ nghề đã vài năm nay , chuyển sang làm nái lợn.
bất quang có gây nguy hiểm cho bản thân người trực tiếp nuôi rắn , nhiều trường hợp rắn sổng chuồng chui vào gầm giường , gầm tủ , nằm trên mái nhà… gây mất an toàn cho người dân. Nhưng theo Mạnh , rắn hổ mang chỉ cắn để dân quân. “Chẳng may giẫm lên người nó thì nó mới cắn. Còn không thì mình nằm biên sưæ ng nó cũng chẳng cắn” , Mạnh cho biết.
Nhà có trẻ nhỏ , Mạnh cũng cẩn thận căn dặn không được lại gần chỗ nuôi rắn , hoặc thấy rắn thì phải chạy về báo cho người lớn. Mạnh kể , từ xưa nhiều nhà để sổng rắn Ra khỏi cửa và không bắt lại được , bây giờ ra đường cũng nhiều mối nguy.
Chục năm trở lại đây , cũng nhờ mỗi năm lương bổng vài trăm triệu đồng từ tiền bán rắn hổ mang , mối mà Mạnh xây được căn nhà khang trang đầy đủ tiện đưæ ng. Các anh em , bạn bầy cùng nuôi rắn như Mạnh đều giàu lên trông thấy. “Chủ yếu xuất qua phía Trung Quốc. Người việt nam mình không có tiền để mua ăn đâu. Chỉ chốc chốc có người mua một con về ngâm rượu thôi” , Mạnh kể.
Theo Mạnh , giá nuôi rắn mối bành trung bình khoảng 600 – 800 nghìn một kg , còn riêng rắn mối , nếu vào dịp khan hàng , có thể lên đến 1 , 5 – 2 triệu một kg tùy loại , nhưng đắt nhất vẫn là loại cỡ 1 – 3 , 5kg. “Rắn càng to , số tiền mua theo cân càng giảm đi” , Mạnh kể.
Mọi lần làm ăn tiện lợi , cuối năm Mạnh đều đi ra ngoài để kiếm tiền ăn tết. Nhưng năm nay , vài chục con rắn mối và hàng trăm con rắn hổ mang bành nhà Mạnh đến lứa bán vẫn nằm im trong chuồng vì chưa tìm được mối tiêu thụ. “Bên Trung Quốc chưa thu mua” , Mạnh nói.
